रायगड

एलिफंटा बेटावर सापडले दीड हजार वर्षांपूर्वीचे जलाशय

पुरातत्त्व शास्त्रज्ञांना इंडो-मेडिटेरेनियन (रोमन) अँफोराचे तुकडे, तसेच इतर आयातित सिरॅमिक्स आणि काचेच्या वस्तू सापडल्या. जे दूरच्या अंतरावरील विनिमय जाळ्यांमधील सहभाग दर्शवितात. या शोधांवरून असे दिसून येते की, एलिफंटा हे सागरी वाहतुकीच्या व्यापक जाळ्यांमध्ये एकीकृत होते. उत्खननात आयातित सिरॅमिक्सदेखील सापडले आहेत, ज्यात टाइझ ग्लेज्ड वेअरचे काही तुकडे आणि मेसोपोटेमियातील टॉपेंडो व भूमध्य सागरी प्रदेशातील अॅफोरा जार यांचे मिळून ३००० हून अधिक खापरांचे तुकडे आहेत. मेसोपोटेमियातील टॉपेंडो जार आणि भूमध्य सागरी अँफोरा ही प्राचीन काळातील महत्त्वाची सागरी व्यापारी जहाजे होती, ज्यातून वाइन, तेल आणि फिश सॉस यांसारख्या द्रव वस्तूंची वाहतूक केली जात असे. भूमध्य सागरी अँफोरा सुरुवातीच्या ऐतिहासिक काळापासून प्रचलित होते, तथापि टॉपेंडो जार नंतर (इ.स. दुसऱ्या/तिसऱ्या शतकात) उदयास आले. त्यांची वैशिष्ट्यपूर्ण डांबराचे अस्तर असलेली, हँडल नसलेली व लांबट रचना होती. नाण्यांच्या संग्रहात ११ नाणी आढळली असून, यात सहा तांब्याची आणि पाच शिशाची आहेत. या परिसरातील तीन तांब्याच्या नाण्यांपैकी दोन नाणी कलचुरी घराण्यातील कृष्णराजांची असल्याची माहिती पुणे येथील डेक्कन कॉलेज पदव्युत्तर संशोधन संस्थेचे प्रा. अभिजीत दांडेकर यांनी दिली.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *